สวัสดีค่ะคุณมุ่ย

ขออนุญาตเกรียนเล็กน้อยนะคะ ไม่รู้ว่าจะสอบถามเรื่องนี้กับใครแล้วนอกจากคุณมุ่ย (ซึ่งเป็นคนที่มืออาชีพที่สุดแล้วในจำนวนคนที่เรารู้จัก)

เราเป็นแฟนเวบ illustcourse ค่ะ (อันที่จริงก็เป็นแฟนมาตั้งแต่สมัย exteen) ได้อ่านบทความเกี่ยวกับการวาดภาพที่คุณมุ่ยแนะนำนักวาดมือใหม่อยู่เรื่อย ๆ ซึ่งรู้สึกดีมากค่ะ ถึงแม้เราจะไม่ได้เป็นคนวาดภาพก็ตาม

ส่วนที่เราสนใจมากที่สุดคือส่วนที่เกี่ยวกับ Commission ค่ะ เพราะเรามีแผนอยากทำหนังสือเอง และอยากให้นักวาดมือดี ๆ ยอมรับ Commission ทำปกให้เรา ตอนแรกก็ไม่คิดว่าจะยากอะไรนะคะ จนกระทั่งแผนเราเริ่มจะเป็นจริงขึ้นมา และเราได้ติดต่อนักวาดที่มีลายเส้นแบบที่เราชอบให้ช่วยทำปกให้ นั่นแหละเราถึงได้รู้ว่า มันไม่ใช่เรื่องง่ายเลย ^^;;

อาจจะฟังดูเกรียนสักหน่อย (หรือเกรียนมาก?) เราไม่รู้อะไรสักอย่างเกี่ยวกับการติดต่อเพื่อจ้างงานนักวาดค่ะ ผลคือเราอกหักเข้าจังเบอร์ งานไม่ได้ออกมาอย่างที่เราต้องการเลย ซึ่งเราก็ไม่แน่ใจนักว่าสาเหตุมันอยู่ที่เราหรือนักวาด หลังจากเหตุการณ์นี้ เรามีคำถามมากมายที่เราคิดว่าสำคัญอย่างยิ่งสำหรับการสื่อสารกับนักวาด แต่ไม่รู้ว่าจะไปถามใครที่ไหนน่ะค่ะ ถ้าคุณมุ่ยพอจะแนะนำได้ เราก็อยากขอความกรุณาน่ะค่ะ

-สวัสดีค่ะ ขออนุญาติใช้นามสมมติว่าคุณ A และเซนเซอร์รายละเอียดบางอย่างนะคะ ยินดีตอบคำถามค่ะ ขอบคุณที่นึกถึงเรานะคะ

ขออนุญาตแยกเป็นข้อ ๆ นะคะ

1. ในการเลือกนักวาด เราเลือกจากลายเส้นแบบที่เราชอบ และขอให้เขาวาดในสไตล์ที่เราไม่เคยเห็นเขาวาดมาก่อน ลงรายละเอียดก็คือ ปกตินักวาดจะวาดแนว XXX หรือแนว ABC แต่เราขอให้เขาวาดเป็นแนวXYZ (ใจเราน่ะอยากได้ลายเส้นตัวละครแบบของเขานั่นแหละค่ะ ส่วนพื้นหลังวาดให้มันเป็นแนวXXXก็พอ) เราทำผิดไปหรือเปล่าคะ? ความจริงเราควรจะเลือกนักวาดที่เคยมีผลงานแนวนั้นอยู่ใน portfolio อยู่แล้วหรือเปล่า? การขอให้นักวาดวาดแนวที่ไม่เคยทำมาก่อน (อาจแปลว่าไม่ได้ชอบ?) เป็นต้นเหตุของการที่คุณภาพด้อยลงหรือเปล่าคะ?

(ที่ลักลั่นย้อนแย้งก็คือ ส่วนพื้นหลัง -ที่เราไม่ได้คาดหวังเลย- กลับออกมาสวยมาก แต่ภาพตัวละคร ซึ่งเป็นเสน่ห์ที่ทำให้เราอยากได้งานของเขากลับตรงกันข้าม)

-จริงๆอันนี้ต้องทำความเข้าใจนักวาดนิดหนึ่งค่ะ คิดว่านักวาดอาจจะเข้าใจบรีฟงานผิด เพราะเราก็เคยเข้าใจผิดเหมือนกันในสิ่งที่ลูกค้าต้องการจริงๆค่ะ เช่น ในหน้าปกนิยายวัยรุ่น เราเคยทำแล้วแก้ๆเป็นสิบรอบเป็นเพราะว่าเราลงสีเล่นเทคนิคมากไป เพราะการวาดปกนิยายวัยรุ่น ต้องการเส้นที่วันรุ่นเสพย์ง่ายๆนั่นก็คือแนวที่สดใสๆลงสีบางๆพาสเทลๆ ซึ่งตอนหลังจากเราไปทำงานประจำมาหลายที่ ทำให้สไตล์การวาดของเราพอไปวาดปกนิยายต้องปรับงานบ้างพอสมควร

นอกจากนี้ทำแล้วก็เจอแก้บ่อยจนตอนหลังรู้ว่าการจะทำงานแนวนี้ไม่ต้องเล่นเทคนิคแพรวพราวอะไรมากนัก แต่ตัวลายเส้นสวยประมาณนึง ลงสีเทคนิคประมาณหนึ่ง เลือกสีดีๆ ตีโจทย์ให้แตก ก็จะวาดแนวนั้นได้ในกรณีนี้ถ้าคุณ A ได้ฉากหลังแบบที่ต้องการอาจจะบอกเขาว่าช่วยแก้ไขส่วนตัวละครให้หน่อยได้ไหมค่ะ

ซึ่งจริงๆแล้วถ้าไม่เหนือบ่ากว่าแรงมาก นักวาดน่าจะแก้ไขให้ประมาณ 2-3 ครั้งได้ ถ้าเกินนี้คุณ A อาจจะจ่ายเพิ่มเป็นการแก้ไขเป็นครั้งๆไป แต่ถ้าเกินนี้นักวาดจะเริ่มไม่อยากทำค่ะ แต่ปัญหาคือนักวาดวาดไม่ตรงตามบรีฟหรือแนวที่คุณ Aต้องการ จริงๆควรให้นักวาดส่งขั้นตอนมาหลายขั้นตอนหน่อย เพื่อที่จะได้ไม่แก้ตอนไฟนอลทีเดียว

นอกจากนี้ที่คุณ A บอกว่าการให้บรีฟว่าวาดแบบปกนิยายแนว XYZ ที่ถามเราว่ามันเหมาะไหมที่จะเลือกคนที่วาดโดยดูจากแนว โดยไม่ดูว่าเขาทำงานแนวนี้ได้หรือเปล่าเป็นสาเหตุของงานดรอปลง อันนี้มีส่วนทีเดียวค่ะ คือ สมมติว่าคุณ A บอกว่าแนวๆนี้สิ หรือเอาตัวอย่างภาพให้นักวาดดู ทำให้ปิดกั้นความคิดที่เสรีในเรื่องของสไตล์ เขาอาจจะมองว่าเขาไม่ได้วาดแนวนั้นอยู่เป็นปกติแล้ว บวกกับการเข้าใจบรีฟผิด ก็เลยวาดออกมาให้ผ่านๆไปก็ได้ค่ะ

ทั้งนี้เราไม่รู้ว่านักวาดมีแนวคิดอย่างไรค่ะ แต่ถ้าคุณ A หารูปแนวที่อยากได้เยอะๆมาให้เขาดู เราคิดว่าน่าจะช่วยได้ในระดับหนึ่ง เหมือนกันว่าทางคุณ A ก็มี reference ให้นะ ทำให้นักวาดสามารถวาดออกมาแนวที่กำหนดได้ แต่การที่วาดแย่ มันมีปัจจัยหลางอย่างนะคะ ไม่ใช่แค่นักวาดไม่ชอบเลยวาดออกมาได้ไม่ดีอย่างเดียว มันอาจจะเกิดจากการสื่อสารผิดพลาดก็ได้

2. เราควรให้เวลานักวาดเท่าไหร่สำหรับภาพหนึ่งภาพคะ? – อันนี้อาจจะฟังดูเกรียนมากหน่อย คือเข้าใจว่าแต่ละคนคงจะมีระยะเวลาการทำงานไม่เท่ากัน และอาจมีคิวงานอยู่แล้ว แต่เราอยากรู้คร่าว ๆ ว่า ระยะเวลาเท่าไหร่ที่เมื่อลูกค้าติดต่อไปแล้ว นักวาดจะไม่อึดอัดใจน่ะค่ะ xxวันก่อนวันใช้รูป น้อยเกินไปไหมคะ? หรือเราไม่ควรมีกำหนดเวลาในใจแต่แรก ให้นักวาดเค้ากำหนดมาตามความสะดวกของเค้าเลย?

-เวลาที่ถามมาต่อ fullcg 1 รูปค่อนข้างเหมาะสมค่ะ และควรมีกำหนดเวลาค่ะ ไม่งั้นเอ้อระเหยลอยชายแน่นอน

3. ตามมาตรฐาน เราควรได้ดูภาพในระหว่างการทำงานกี่ครั้งก่อนถึงวันเสร็จสมบูรณ์คะ? คือเราคิด (เอาเอง) ว่าเราน่าจะได้ดูอย่างน้อยสองครั้ง เป็นสเก็ตช์ (เส้นยุ่ง ๆ) หนึ่งครั้ง และเป็นภาพก่อนลงสีหนึ่งครั้ง เพราะเผื่อจะแก้จะได้ไม่ลำบากตอนลงสีไปแล้ว ปรากฎว่าเราได้ดูภาพสเก็ตช์แล้วก็ตัวสำเร็จเลยน่ะค่ะ คือจริง ๆ เราควรต้องเป็นฝ่ายร้องขอไปหรือเปล่าคะ?

-นักวาดควรส่งอัพเดทให้ตลอดจนกว่าจะจบงานค่ะ ประมาณ 4-5 ครั้งกำลังดีค่ะ
ครั้งแรก rough sketch ทำให้เลือกสัก 4-10 แบบ พอเลือกได้แล้วก็เริ่มร่างภาพเลย แล้วก็ส่งภาพลายเส้นเมื่อตัดเส้นเสร็จ จนไปถึงขั้นตอนลงสี ส่งสีเพลนๆหรือสีที่เลือกแล้วมาให้ลูกค้าดู เสร็จแล้วก็เพนท์แสงเงาแล้วส่งให้ลูกค้าดูอีกรอบค่ะ

4. ในฐานะผู้ว่าจ้าง เราควรกำหนดแค่ไหนคะว่าภาพที่เราต้องการควรจะออกมายังไง ถ้าเราบอกว่าจะเอาตัวละครหน้าตาแบบนั้นแบบนี้ ทำท่านี้ ยืนอยู่ตรงนี้ สภาพแวดล้อมเป็นแบบนี้ และโทนสีแบบนี้ มันมากไปหรือเปล่าคะ? คือเราเคยเพื่อนแชร์ภาพจากเพจลูกค้าที่รัก ซึ่งดูเหมือนจะเป็นแนวล้อเลียนลูกค้าที่มาจ้างงานแนวศิลป์ ทำนองว่ากำหนดสเป็คมากไปจนอาร์ติสต์ไม่ต้องใช้สมองทำอะไรเลย เราเลยไม่รู้ว่า ขอบเขตของสเป็คงานวาดที่เรากำหนดได้อยู่แค่ไหนน่ะค่ะ ถ้าเราเอารูปตัวอย่างให้นักวาดดู บอกว่าให้ใช้สีแนวนี้ หน้าตาตัวละครเอาแบบภาพนี้ พื้นหลังเอาภาพนี้ เป็นการเสียมารยาทกับนักวาดหรือเปล่าคะ? (เราไม่ได้ทำกับนักวาดของเราเพราะกลัวเสียมารยาท มาตอนนี้เราเลยคิดว่าบางทีอาจเพราะเราไม่ได้เอารูปตัวอย่างให้ดู เราเลยสื่อใจไม่ถึงกัน ^^;;)

-ควรค่ะ ควรระบุให้ละเอียดเลย แบบที่ว่าไม่มากเกินไปค่ะ และพยายามอธิบายโดยใช้รูปมากกว่าการพูดจากปากหรือพิมพ์เอาค่ะ ยิ่งมีรายละเอียดเป็นภาพประกอบ reference เยอะๆยิ่งดีค่ะ ส่วนการกำหนดว่าให้เหมือนแบบนั้น ไม่ควรซีเรียสมากหมายถึงต้องเหมือน100%นะ แบบเป๊ะๆเลย แบบนั้นนักวาดทำงานลำบาก
แต่นักวาดต้องการ moodboard ค่ะ ก็คือภาพที่แปะต่อๆกันเป็นบอร์ดภาพ 1 อัน เพื่อกำหนด mood/tone ของงานเท่านั้นค่ะ ส่วนเรื่องที่ว่าเสียมารยาท ไม่เสียหรอกค่ะ เพราะว่าการที่นักวาดจะรับจ้างและได้เงินรับจ้างควรจะทราบอยู่แล้วว่าเราต้องทำตามความต้องการของลูกค้า

5. อันนี้ก็คงจะเกรียน (อีกแล้ว) แต่ถ้าเป็นไปได้ อยากให้แนะนำราคามาตรฐานสำหรับ Commission ได้ไหมคะ? เราเข้าใจว่าแต่ละคนคงจะตั้งราคาไม่เท่ากัน แต่ในฐานะผู้ว่าจ้างมือใหม่มาก เราไม่รู้เลยค่ะว่าราคามาตรฐานเป็นเท่าไร แล้วเลยเตรียมงบไว้ไม่ถูกด้วย (เพื่อนเราบอกว่านักวาดเราคิดแพง ^^;; แต่เราก็ไม่รู้นะคะว่าแพงหรือเปล่า) นักวาดส่วนมากจะคิดราคาต่างกันระหว่างผู้ว่าจ้างในประเทศกับต่างประเทศหรือเปล่าคะ?

-ได้ค่ะ แต่นักวาดแต่ละคนจะมีเรทไม่เท่ากันอย่างที่คุณ A เข้าใจ และคนไทยและคนฝรั่งว่าจ้างได้ราคาไม่เท่ากัน บางทีคนไทยจ้าง จ้างได้ถูกกว่าค่ะ ขอบอกเรททั่วๆไปในการรับจ้างก่อนนะคะ ซึ่งราคาไม่มี Maximum มีแต่ minimum หรือขั้นต่ำ เพราะว่าแต่ละคนจะสามารถชาร์จได้เท่าที่เลเวลตัวเองจะไปถึงค่ะ เรทด้านล่างเป็นของนักวาดมือใหม่ที่เริ่มต้นทำงานนะคะ

งานวาดปก(เฉพาะปกหน้าหลัง) =start 2,000/1 รูป
ภาพลายเส้นขาวดำ =start 500/1 รูป
character design=startตัวละ1,000

6. ตอนนี้เราเลยอยู่ระหว่างการหานักวาดใหม่ อันที่จริงเราชอบนักวาดXXอยู่สองสามคน แต่พวกเขาไม่ตอบเมลเราเลยค่ะ เพื่อนบอกว่าอาจจะเป็นปัญหาที่ภาษา เพราะสองคนเราเจอเค้าในเวบ Abc เลย ส่วนอีกคนออกตัวว่าไม่เก่งภาษาอังกฤษมาก ๆ ตอนนี้เราก็เลยอยู่ระหว่างการพยายามหานักวาดไทย หรือประเทศไหนที่เป็นแนวคล้ายกัน ถ้าเป็นไปได้ก็อยากได้นักวาดไทย แต่ยังไม่เห็นคนที่มีสไตล์การวาดแบบที่เราต้องการเลย (ซึ่งมันจะย้อนกลับไปสู่ปัญหาข้อ 4 ถ้าเราหาคนที่วาดเก่ง ๆ มาแล้วขอให้เขาวาดตามแบบ เราจะเสียมารยาทหรือเปล่า)

(ที่เศร้าคือ ระหว่างที่เรากำลังหาใน google เจอภาพที่เราคิดว่าน่าจะใกล้เคียงที่เราอยากได้ที่สุด พอเปิดเข้าไป ก็พบว่าเป็นภาพของนักวาดของเรานั่นเองค่ะ OTL)

แต่ทั้งนี้ทั้งนั้น เราพบว่าการหาภาพและนักวาดที่รับ Commission เป็นเรื่องยากมากเลยค่ะ (อาจจะยากเพราะเราเป็นมือใหม่มาก ๆ ด้วย) อย่างการเข้าไปดูใน DA เราก็ไม่รู้ว่าจะเลือกคนตามสไตล์การวาดได้ยังไง เราเคยเห็นที่คุณมุ่ยเขียนแนะนำเวบไซต์สำหรับเปิดรับ Commission สำหรับนักวาดแล้ว เราอยากให้คุณมุ่ยแนะนำเวบไซต์สำหรับผู้ว่าจ้างบ้างน่ะค่ะ อาจจะฟังดูแย่ไปหน่อย แต่เรารู้สึกว่าเราเหนื่อยมากกับการพยายามหาสไตล์แบบที่เราต้องการจากเวบที่ใหญ่มาก ๆ และมีหลายแนวมาก ๆ (ไม่ใช่แต่ illust เท่านั้น) อย่าง DA น่ะค่ะ

-ใช่ค่ะ นักวาดต่างประเทศมักจะเป็นแบบนี้ คือมีเรื่องของภาษาเข้ามาเกี่ยวข้อง อันนี้เราคิดว่าถ้าจะแก้ปัญหา อย่างที่โอเคก็คืออาจจะให้นักวาดคนเก่าวาดต่อ แต่ช่วยปรับแนวให้หน่อย และอาจจะส่งแนวรูปที่อยากได้ให้เยอะๆมากกว่าเดิม เพราะว่าถ้าจะหานักวาดจาก Da นี่ก็ยากจริงๆนั่นแหละค่ะ

สิ่งที่สำคัญที่สุดคือ คนวาดควรมีความเข้าใจในสไตล์ที่ลูกค้าอยากได้ ที่เขาจะต้องทำด้วยค่ะ ปัญหาที่คุณ Aมีคือคนที่ทำงานด้วยไม่เข้าใจแนวที่อยากได้ ลองบอกเขาว่า ไม่ได้ให้เปลี่ยนเยอะ เปลี่ยนแค่ส่วนตัวละคร ให้ออกมาแนวๆที่อยากได้ นอกจากนี้ถ้าจ้างนักวาดต่างประเทศเรทราคาจะสูงกว่าค่ะ และอาจจะดีลงานได้ไม่ลื่นเหมือนจ้างคนไทย เนื่องจากกำแพงภาษา แต่ถ้าคุณ A คิดว่าไม่มีปัญหาเรื่องภาษา และอยากได้สไตล์ที่คาดเดาได้หน่อย แนะนำนักวาดด้านล่างค่ะ

ส่วนเว็บไซต์ที่สำหรับผู้ว่าจ้างไปหางานของนักวาดนั้น นักวาดเก่งๆมาก ปกติจะไม่อยู่ใน site เหล่านั้นมากกว่าค่ะ เช่น Elance เราสามารถหางานที่เป็นแนวทั่วๆไปจากที่นี่ได้ แต่ถ้าเราต้องการแนวเฉพาะทางก็คงหลีกเลี่ยงไม่พ้นที่เราจะต้องเป็นคนคัดงานแนวที่เราอยากได้ด้วยตัวเองค่ะ ทั้งนี้วิธีกาถามจากคนอื่นๆที่รู้จักคนเยอะๆน่าจะเป็นอีกวิธีที่ดีค่ะ

7. ขออนุญาตแนบรูปแบบที่เราอยากได้มาด้วยนะคะ คุณมุ่ยคงจะดูภาพ illust ตามที่ต่าง ๆ มามากกว่าเราแน่ ๆ ดังนั้นขอความกรุณา ถ้าคุณมุ่ยมีนักวาดที่คิดว่าสไตล์คล้าย ๆ นี้ รบกวนแนะนำให้เราด้วยนะคะ (ต่างประเทศก็ได้ค่ะ ถ้าเค้ายอมใช้ภาษาอังกฤษด้วย)

-แนะนำนักวาดเวียดนามนะคะ เราคิดว่าเขาน่าจะทำงานนี้ได้ เพราะเขาเก่งมาก มี 2 คน ลายเส้นใกล้แนวที่คุณ A อยากได้ คือ Dark134,Clap-san ค่ะ และเขาเปิดรับ commission ด้วยค่ะ

ตอบให้แล้วนะคะ หวังว่าจะได้ประโยชน์และได้แนวทางไปพอสมควรนะคะ 🙂